در پی خصوصی سازی ایران خودرو و تغییر مدیریت این شرکت، بحثهای زیادی در مورد آینده صنعت خودرو در ایران مطرح شدهاست. مهدی دادفر، مشاور انجمن واردکنندگان خودرو، در گفتوگوی اختصاصی با بیت ران به تحلیل این موضوع پرداخت.
بیت ران – مجتبی اسماعیلی: پس از سالیان دراز سلطه دولت بر ایران خودرو پایان یافت و شرکت کروز با به دست آوردن سه صندلی در هیات مدیرهی این شرکت، مدیریت آن را به دست گرفتهاست. عملکرد شرکت ایران خودرو در چندین سال گذشته به عنوان بزرگترین خودروساز ایران و همچنین یکی از بزرگترین خودروسازان خاورمیانه، بسیار ضعیف بودهاست.
تقریبا هیچ یک از مالکان خودروهای این شرکت از آن راضی نیستند و این برند به شدن منفی شدهاست. طراحیهای قدیمی، امکانات کم، مونتاژ ضعیف، کیفیت پایین قطعات و سواری، قوای محرکه کم توان، مشکلات متعدد برقی و… محصولات ایران خودرو صدای بسیاری را در آوردهاست. حتی در گرانترین محصول این شرکت که کراس اوور ریرا است و قیمت کارخانه آن برابر بسیاری از محصولات اقتصادی اما با کیفیت جهانی است، این ایرادات همچنان پا بر جا ماند.
بیشتر بدانید: تست جامع خودرو ریرا: بررسی عملکرد، کیفیت و مشکلات احتمالی
خصوصی سازی ایران خودرو، تهدید یا فرصت؟
مشاور انجمن واردکنندگان خودرو در زمینهی واگذاری ایران خودرو به کروز گفت: “خصوصی سازی ایران خودرو یک اتفاق تاریخی است که میتواند صنعت خودرو را متحول کند. اما مسئله اینجاست که اگر این فرآیند به درستی مدیریت نشود، مشکلاتی حتی بزرگتر از گذشته به وجود خواهد آمد.»
دادفر افزود: “نگرانیهایی درباره حضور شرکت کروز در مدیریت ایرانخودرو مطرح است. برخی معتقدند که این شرکت به دلیل فعالیت در بخش قطعهسازی، نمیتواند نقش بیطرفی را در مدیریت ایرانخودرو ایفا کند. اما اگر عملکرد گذشته این گروه را بررسی کنیم، میبینیم که توانستهاند ساختارهای خود را بهینه کردهو سودآوری بهتری داشته باشند.»
وی تأکید کرد: “مدیریت دولتی در صنعت خودرو طی سالهای گذشته نتوانسته خروجی مطلوبی ارائه دهد. مدیران این شرکتها بیشتر بر اساس روابط سیاسی منصوب شدهاند تا تواناییهای مدیریتی و این رویه باید تغییر میکرد.”
بیشتر بدانید: تست تیگارد X35 توسط بیت ران انجام شد / تست ۲۵۰۰ کیلومتری و پر فشار خودرو
بیشتر بدانید: هاوال H6 در بازار ایران؛ بررسی مشخصات و نقاط قوت و ضعف
در کانال آپارات بیت ران ببینید:
چالشهای مدیریت در خصوصی سازی ایران خودرو
یکی از مسائل مهمی که دادفر به آن اشاره کرد، چالشهای مدیریتی پس از خصوصی سازی ایران خودرو است. وی در این زمینه گفت: “در سالهای گذشته، مدیران دولتی ایرانخودرو اغلب به دلایل غیرکارشناسی منصوب شدهاند. در بسیاری از موارد، تصمیمگیریها بر اساس روابط شخصی و سیاسی بودهاست و نه بر اساس شایستگی.”
وی ادامه داد: «مشکل دیگر، مداخله بیش از حد دولت در صنعت خودرو است. این مداخلات باعث شدهاست که بسیاری از تصمیمات مهم در راستای منافع مردم نباشد. خصوصیسازی در صورتی موفق خواهد بود که دولت نقش نظارتی خود را به درستی ایفا کند و از ورود به فرآیندهای اجرایی پرهیز کند.”
دادفر افزود: “ما بارها دیدهایم که تصمیمات ناگهانی و غیرکارشناسی باعث شدهاند که تولید خودرو در کشور دچار بحران شود. افزایش ناگهانی تعرفهها، قوانین پیچیده و مداخلات نابجا در بازار خودرو، همه و همه موجب شدهاند که مصرفکننده ایرانی آسیب ببیند.”
بیشتر بدانید: لیلا شریفیان: دختر ایرانی تویوتا و الگویی برای موفقیت در مهندسی
نقش دولت در صنعت خودرو
مشاور انجمن وارد کنندگان خودرو درباره نقش دولت در صنعت خودرو گفت: “دولت باید از مداخله مستقیم در مدیریت خودروسازان خارج شود و نقش نظارتی خود را ایفا کند. تجربه نشان دادهاست که حضور دولت در صنعت خودرو نهتنها کمکی به بهبود وضعیت نکرده، بلکه موجب انحصار و فساد هم شدهاست.”
وی درباره خصوصی سازی ایران خودرو ادامه داد: “مدیرانی که بر سر کار میآیند باید پاسخگوی عملکرد خود باشند. در حال حاضر، مدیران خودروسازان دولتی هیچگاه در برابر ناکارآمدیهایشان پاسخگو نبودهاند. این روند باید تغییر کند. با ورود کروز به مدیریت ایران خودرو حداقل میتوان از آنها مطالبه کرد.”
تجربه جهانی خصوصیسازی در صنعت خودرو
دادفر در ادامه مصاحبه به تجربه کشورهای دیگر در خصوصیسازی صنعت خودرو اشاره کرد و گفت: “در بسیاری از کشورها، خصوصیسازی شرکتهای خودرو سازی موجب افزایش بهرهوری، کاهش هزینهها و ارتقای کیفیت محصولات شدهاست. اما در ایران، این فرآیند باید با شفافیت بیشتری انجام شود تا از بروز فساد جلوگیری شود.”
بیشتر بدانید: هونگچی اچ۵ هیبرید بهمن موتور معرفی شد / کاهش قیمت به کمک تعرفه
بیشتر بدانید: بررسی شاهین پلاس اتوماتیک ؛ چرا نباید شاهین پلاس اتوماتیک بخریم؟
در کانال آپارات بیت ران ببینید:
تأثیر خصوصی سازی ایران خودرو بر مصرفکننده ایرانی
دادفر درباره تاثیر خصوصی سازی صنعت خودرو روی مردم تصریح کرد: “یکی از دغدغههای اصلی مردم، تأثیر خصوصیسازی بر قیمت و کیفیت خودروها است. در صورتی که این تغییرات به درستی اجرا شود، باید شاهد کاهش قیمتها و افزایش کیفیت محصولات باشیم. اما اگر خصوصیسازی به معنای ایجاد انحصار جدید باشد، هیچ منفعتی برای مصرفکننده نخواهد داشت.”
وی اضافه کرد: “در کشورهای پیشرفته، رقابت میان شرکتهای خودروسازی باعث کاهش قیمت و افزایش کیفیت شدهاست. اما در ایران، وجود انحصار و دخالتهای سیاسی موجب شدهاست که قیمتها بالا و کیفیت پایین باشد.”
بیشتر بدانید: آریزو شش پرو بررسی شد / آریزو ۵ پلاس ارزش خرید دارد؟
موانع خصوصیسازی موفق
یکی از مشکلات اصلی در مسیر خصوصیسازی، موانع حقوقی و قانونی است. دادفر در این زمینه گفت: “اگر فرآیند خصوصیسازی شفاف نباشد، احتمال بروز فساد و رانتخواری وجود دارد. بنابراین باید نظارت دقیقی بر این موضوع صورت گیرد.”
وی درباره خصوصی سازی ایران خودرو تأکید کرد: “از سوی دیگر، باید اطمینان حاصل شود که مدیران جدید بر اساس شایستگی و تواناییهای مدیریتی انتخاب شوند و نه بر اساس روابط شخصی و سیاسی.”
آینده واردات خودرو
یکی از چالشهای مهم صنعت خودرو، مسئله واردات است. دادفر درباره آزادسازی واردات خودروهای کارکرده اظهار داشت: “مخالفان واردات خودروهای دست دوم عمدتاً از میان ذینفعان صنعت خودروسازی داخلی هستند. ورود خودروهای کارکرده میتواند رقابت ایجاد کند و این مسئله برای برخی بازیگران صنعت خودرو خوشایند نیست.”
وی در ادامه گفت: “در سالهای گذشته، سیاستهای دولتهای مختلف در حوزه واردات متناقض بودهاست. دولتهای اصولگرا بیشتر طرفدار واردات بودهاند، در حالی که دولتهای اصلاحطلب سیاستهای حمایتگرایانه از تولید داخل را دنبال کردهاند.”
بیشتر بدانید: میتسوبیشی اکلیپس کراس ؛ خودرویی ژاپنی با کیفیتی متفاوت در بازار ایران
بیشتر بدانید: مرسدس بنز و قدرتنمایی در حوزه نظامی: معرفی کامیون سنگین ۶×۶ با موتور ۱۲.۸ لیتری
در کانال آپارات بیت ران ببینید:
نتیجهگیری بحث خصوصی سازی ایران خودرو
هر چند خصوصی سازی ایران خودرو گامی بزرگ در مسیر تحول صنعت خودرو است، اما اگر سیاستهای کلان اقتصادی و صنعتی اصلاح نشوند، این تغییرات به تنهایی نمیتوانند مشکلات این حوزه را برطرف کنند.
دادفر در این زمینه تأکید کرد: “دولت باید نقش خود را در این حوزه بازتعریف کند و اجازه دهد رقابت آزاد شکل بگیرد تا در نهایت، مصرفکننده ایرانی بتواند از خودروهای باکیفیتتر و قیمت مناسبتری بهرهمند شود.”
وی در پایان اظهار داشت: “اگر روند خصوصیسازی به درستی انجام نشود، خطر تبدیل شدن این شرکتها به انحصارهای جدید وجود دارد. برای جلوگیری از این مسئله، دولت باید قوانین شفافتری در این زمینه وضع کند.”
